Іздеу нәтижесі

Корпус көлемі: 5 305 құжат, 5 141 391 сөз

«ұлттық»

ұлт-тық

ұ - дауысты, жуан, қысаң, еріндік, тіл арты л - дауыссыз, үнді, ызың, ауыз жолды, тіл ұшы, жуысыңқы т - дауыссыз, қатаң, тіл ұшы, тоғысыңқы т - дауыссыз, қатаң, тіл ұшы, тоғысыңқы ы - дауысты, қысаң, езулік, тіл арты қ - дауыссыз, қатаң, шұғыл, тілшік, тоғысыңқы

2207 құжат табылды

  1. Қуат Қайранбаев. Құштарлық

    Соның нәтижесінде әскерден оралысымен Алматыға келіп, қазіргі әл-Фараби атындағы Ұлттық университеттің журналистика факультетіне оқуға түстім.

    «Бұл ауқымы жағынан әрқайсысы бір көркем фильмнің уақытына пара-пар, мазмұны тұрғысынан деректі повестке бергісіз, адамдардың қиын да қызықты тағдырын арқау еткен, көрерменді бірде жылатып, бірде күлдіре отырып, сан жылдар бойы бір көруді арман еткен адамдарды сахна төрінде табыстырған, ұлттық дәстүр мен салт-сананы оятып, ұрпақ жалғастығын ұлықтайтын, жастарды отансүйгіштік рухқа шақыратын хабарлар еді.

    Себебі дәл осы кезеңдері аға буын өкілдерінің жадынан бүгіндері де өше қоймаған «Алтыбақан», «Атамекен», «Сұхбат», «Қымызхана», «Арай», «Көкпар», «Халық қазынасы», «Тамаша», «Парыз бен қарыз», «Айтыс» бағдарламалары ұлттық құндылықтарға шөліркеген жұртшылыққа таудан аққан тұмадай таңдайларына тиген болатын. 1976 жылы республикалық теледидардың «Құрдастар» деп аталатын жастар редакциясына бас редактордың орынбасары болып келіп, келесі жылдан бастап жеті жыл бойы бас редактор қызметін атқарған Құсыман Игісін мұнда да көптеген ігі істердің басында тұрғанын білеміз.

    Ал, өзінің төл перзенті «Арай» хабарына сексенінші жылдардың басында Қазақстан комсомолы сыйлығына ие болған ақын-жазушылар Қадыр Мырзалиев, Жұмекен Нәжімеденов, Фариза Оңғарсынова, Оралхан Бөкеев, Мұхтар Шахановтарды шақырып, Ұлттық кітапхананың үлкен залында түсіргені естен кетер ме?!

  2. Ғалымқайыр МҰТАНОВ. Әл-Фараби Біріккен Ұлттар Ұйымын басқарар еді

    Мерейтой осы жылдың қаңтар айында әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетінде ресми түрде басталған болатын.

    Бұл мерейтой бізге әлемдік өркениет тарихында адамзаттың екінші Ұстазының рөлін анықтауға және әл-Фараби бейнесін қазақ елінің ұлттық брэнді ретінде дәріптеуге зор мүмкіндік беріп отыр.

    Сондықтан мерейтойлық шараларды халықаралық ауқымда жүзеге асыруда әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университеті БҰҰ «Академиялық ықпалдылық» бағдарламасының Жаһандық Хабы ретінде, әлемдік қауымдастықты тартуға ұйытқы болып келеді. Әл-Фарабидің қайырымды қоғам жөніндегі идеясының негізінде «Университет 4.0.» жоғары оқу орындары (ЖОО) дамуының жаңа моделі жасалып, БҰҰ-ның Нью-Йорктегі Штаб-пәтерінде тұсауы кесілді. Ұсынылған үлгі бүгінде БҰҰ Өркениеттер Альянсымен бірлесе «Қайырымды қоғамды қалыптастыру.

    Дәл қазіргі біздің қоғамда осы ұлттық бірегейлік маңызды мәселелер қатарында.

    Ендеше, жоғалтып алған табиғи құндылықтарымызды жандандырып, нағыз ұлттық болмысымызды қалыптастыру бүгінгі күннің негізгі тақырыбы.

    Жалпыға белгілі, жапон елі технологияның жаңа үлгілерін жасау мен пайдалануды ұлттық құндылықтармен үйлестіре жүзеге асырып келе жатыр.

  3. Досмұхамбет КІШІБЕКОВ . Қазақтың бүкіл тұрмыс-тіршілігі – философия

    Көрнекті ғалым, философия ғылымдарының докторы, Ұлттық Ғылым Академиясының академигі, КСРО Жоғары мектебінің еңбек сіңірген қызметкері Досмұхамбет КІШІБЕКОВ толайым жас 95-ке келіп отыр.

    «Қала мен ауыл арасындағы қарама‑қайшылық» деген тақырыптан 1953 жылы кандидаттық диссертация қорғадым. ҚАЗАҚТАР ЕРКІН ҚҰСТАЙ, ТАРПАҢ ЖЫЛҚЫДАЙ ӨМІР СҮРДІ. Досмағамбет аға, Сіз отыз екі жыл бойы Политехникалық институтта дәріс оқыпсыз, 1973 жылдан мүше‑корреспондент болып, 2003 жылы Ұлттық Ғылым академиясының академигі деген атақ алыпсыз. 800‑ден астам ғылыми еңбектеріңіз бен 70 монографияңыз жарық көріпті.

    «Қазақ менталитеті: кеше, бүгін, ертең», «Тарих философиясы және бүгінгі заман», «Сөз және жазу: дыбыс, таңба жүйесінің трансформациясы», «Ұлттық идея және идеология», «Қазақтар ментальдығының бастауы», «Мәдениет және өркениет», «Тәуелсіздік философиясы», «Өмір мәні», «Ғылым тарихы мен философиясы», тағы басқа еңбектеріңіздің тақырыбынан‑ақ көп сырды аңғаруға болатын сияқты. Өзіңізді білетін жұрттың айтуы бойынша, міншіл де, сыншыл да емес, нағыз шыншыл адамсыз.

    Бар ойым мен бар арманым Қазақстанда қазақ ұлтының өзіне ғана тән ұлттық философияның негіздері шоғырланып, жақсы‑жақсы оқулықтар түзіліп, оқу орындарының бәрінде оқытылса деймін.

    Тек бетінен ғана қалқып аламыз. Ұлы Дала өркениетіне тән философия туралы не айтар едіңіз? Ұлы Дала перзенттерінің аузын ашса болды төгіле салатын шешендік сөздері мен мақал-мәтелдері, жыр-толғаулары неше жерден пәлсапалық мәнге ие болып, неше жерден ой қозғайтын бірден-бір ұлттық тәрбие құралы қызметін ұзақ замандар бойы атқарып келсе де, кешегі кеңес дәуірінен бері оны құлаққа ілетін ұрпақ қалыптаспай-ақ келеді.

  4. Ауыт МҰҚИБЕК. Қазақты іздеген ақын

    Керісінше, «Тұманбай ұлттық мәселелерге келгенде шөп басын сындырған жоқ!» деушілердің қарасы көп.

  5. Ә. ҮМБЕТӘЛИЕВ . Ең көне аспап немесе Ықылас музейі

    Музейде қазақ халқының ұлттық музыкалық аспаптарымен қатар әлемнің 50-ге жуық елінің мәдениетімен таныстыратын 9 экспозициялық зал жұмыс істейді.

    Алғашқы жылдары халық музыка аспаптары музейін ұйымдастыру барысында белгілі этнограф, музейдің ашылуына тікелей мұрындық болған Өзбекәлі Жәнібековтың бастамасымен қазақ халқының ұлттық аспаптарын ғана емес, көршілес республикалар (ТМД) мен әлем халықтарының аспаптарын да жинақтау көзделіп, оларға арнап экспозиция залдарын жабдықтау жұмыстары жүргізілген болатын.

    Фестиваль барысында аталмыш елдерден келген музыканттар ұлттық аспаптарында ойнап, халық әндерінен шашу шашты.

    Сондай-ақ, Индонезия, Тәжікстан, Тайланд елдерінің ҚР-дағы төтенше және өкілетті елшілері, Әзірбайжан елінің Мәдениет министрлігі өкілі музейге арнайы ат басын бұрып ұлттық музыкалық аспаптарын сыйлаған болатын.

  6. Мәмбет ҚОЙГЕЛДИЕВ. Ұлы дала және атакәсіп - егіз ұғым

    Президент және үкімет әл-Фараби мен Абай жылын белгілей отырып, аса маңызды мақсатты ұрпақаралық сабақтастыққа, сол арқылы әлсіреген ұлттық руханиятқа дем, қуат беруді көздеді.

    Сондықтан да болар, бұл тақырыпқа ақын-жазушылар мен ғалымдарға қалам тартуға үзілді-кесілді тыйым салынды. 1951 жылы маусымда Ұлттық ғылым академиясында Қ.Сәтбаевтың төрағалығымен, партияның орталық комитетінің хатшысы І.Омаровтың қатысуымен Абай мектебіне арналған үшкүндік дискуссия нәтижесінде оған қатысқан М.Әуезов, С.Мұқанов және басқа белгілі тұлғалар ұлт руханиятына пайдалы ортақ бәтуаға келе алмай тарқады.

    Ал Абай мен Алашсыз ұлттық идея жоқ.

  7. ҚҰЛТӨЛЕУ МҰҚАШ. ТАЛАСБЕКТІҢ ТОЛҒАУЫ

    Мәселен, шағында ұлттық музыка аспаптары теориясын жан-жақты қаузаған Әл-Фараби домбыра мойны шанақтан 1,02 есе ұзын болуы керек депті.

    Шеберлерді бір-бірінен ерекшелейтін нәрсе олардың белгілі істегі өзіндік құпиялары. Ұлттық аспап жасауға талай жыл ғұмырын арнаған Таласбек Әсемқұлов ол жағынан да кенде емес-тін.

    Кезінде орындаушы ретінде ұлттық өнер труппасымен бірге Париж көрермендерімен қауышып қайтқанын білеміз... *** Айтпақшы, халыққа, негізінен, журналист, жазушы, мәдениеттанушы ретінде танылған Таласбектің кезінде Құрманғазы атындағы Қазақ Ұлттық консерваториясында сабақ бергенін біреу білсе, біреу біле бермес.

  8. Елен ӘЛІМЖАН. БАУЫРЖАН МОМЫШҰЛЫНЫҢ АЙТЫЛМАҒАН ЕРЛІГІ

    Ол Алаш идеясын қайта көтеруі. 1937-38 жылдары арыстарымызды атып тастап, олардың еңбектерін оқымақ түгілі аттарын атауға тыйым салған коммунистік-кеңестік билік ұлттық идеяны мүлдем басып-жаншыдық деп ойлады.

    Асық, жасырынбақ, жаяу жарыс, ақындар айтысы, көкпар, бәйге, аударыспақ, сайыс сияқты ұлттық спорттық ойын түрлерінің әрқайсысына жеке тоқталып сипаттама береді.

    Майданнан ұлт мүддесін қорғаған батыл-батыл хаттар жазып, ал демалысқа келгенінде ұлттық рухты көтеру мақсатындағы дәрістер оқыған Момышұлын «современный Бөкейханов» деп атаған екен ұлтшылдықпен күрестің бір «қырағысы».

    Оның баспасөздегі мақалаларында, сұхбаттарында, ресми емес мінбелерде (еңбек ұжымдары мен оқу орындарындағы кездесулерде, жол үстінде, қонақ үйлерде, демалыс орындарында) оның сөйлеген сөзінен ұлттық рух аңқып тұрды.

    Оның ұлттық құндылықтарды қастерлеу ұлттық мақтаныш тудыратыны, ал ұлттық мақтаныш ұлттық рухты көтеретіні, ұлттық рухтан жанқиярлық ерлік пен жасампаз еңбек туатыны туралы ұран-ойлары ұрпақтан ұрпаққа беріліп келеді.

  9. Сәбит Досанов. Назарбаев: «Сенен асып қайда барам?» – деді

    ҚР Ұлттық мемлекеттік кітап палатасы мен»Қазақ әдебиеті» газетінің біріккен жобасы «Асыл сөз» сұхбат алаңына белгілі жазушы, драматург, сыншы, ҚР Еңбек сіңірген қайраткері, ҚР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты, «Парасат» орденінің иегері Сәбит ДОСАНОВ қонақ болды.

  10. Жанғара ДӘДЕБАЕВ. ЖАН САРАЙЫ ТАЗА, КӨКІРЕК КӨЗІ АШЫҚ

    Қазіргі коммерциялық емес акционерлік қоғам «әл-Фараби атындағы қазақ ұлттық университеті» осыдан жарты ғасыр бұрын С.М.Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университеті деп аталды.

    Бүгінде Құлбек Халықаралық Қазақ-түрік университетінің профессоры, Жарылғасын Нархоз университетінің (бұрынғы Алматы Халық шаруашылығы институтының) профессоры, мен әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің профессорымын.

Нәтиже жылдамдығы: 0.93 сек.