Ал тұрмыстық контакт арқылы берілетін жолын қолды жуу, бетті ұстамау арқылы тоқтатамыз.

Мысалы, «связь» бен «контакт».

Сөздікке сенсек: экономический контакт – экономикалық байланыс; экономическая связь – экономикалық байланыс.

Қазақ аударушысы үшін бұл үйреншікті жайт: «связь» болса да, «контакт» болса да – «байланыс» деп баламалайды.

Осындай кедергілерді жеңілдету үшін, мысалы, «контакт» сөзін аудару кезінде «байланыс+у» үлгісін пайдаланған оңтайлы болар ма еді?!

Әсіресе mail.ru, контакт сайтында көп отыратын жастар интернеттің неге керек, мәні неде екенін саналы түрде ұғынуы тиіс.

Жалпы тілара контакт мәселесінің лингвистер тарапынан зерттеле бастағанына 200 жылдан астам уақыт өтіпті.

Контакт – фатикалық функция (Контакт орнату, қолдау немесе үзу).

Контакт – фатикалық функция (Контакт орнату, қолдау немесе үзу).

қарым-қатынастар нәтижесінде осы халықтар тілдерінің бір-бірімен өзара байланысқа түсуі»; «кірігу» ұғымына – «тілдік

Оның пікірінше, коммуникативтік құзырет келесі компоненттерден тұрады: лингвистикалық (тіл ережелері), әлеуметтік-лингвистикалық (диалектикалық сөйлеу ережелері), дискурстық(семантикалық мәлімдеме құрау ережелері), стратегиялық (әңгімелесушімен контакт ұстай алу ережелері).

Олар - қарым-қатынастың тілдік емес аспектілері, қарым-қатынас жасаушылардың арасында контакт орнатуда және реттеуде, эмоционалдық атмосферасын және адамдардың көңіл-күйін білдіруде үлкен рөл атқарады, алайда олар экстралингвистикалық құбылыстар санатына жатады.

Кілтті сөздер: лингвоконтактология, кірме сөздер, шетел сөздері, тілдік контакт, интерференция.

Айдукович: «Лингвистикалық контактология – белгілі бір әлеуметтік-тарихи жағдайлар шеңберіндегі екі немесе одан да көп тілдердің тілдік контакт механизмдері мен осы механизмдерді қолдану үлгілерін әзірлеуді зерделейтін жеке лингвистикалық пән

ХХ ғасырдың алғашқы жартысында да тілдік контакт мәселесі айтарлықтай зерттелген жоқ.

Негізінде, «тілдік контакт» терминін француз лингвисі А.

Біздіңше, дәл осы анықтама «тілдік контакт» ұғымынан гөрі, «мультилингвизмге» берілген дефиницияға дөп келеді.

Розенцвейг «тілдердің араласуы» және «тілдердің өзара әсері» терминдері лексикографияда ғана емес, жалпы контакт құбылысында жиі қолданылатын «кірме» термині секілді тілдік контактілердің күрделі процесін білдіреді, осының нәтижесінде екі (немесе одан да көп) тілдің біреуі «беруші», ал екіншісі «алушы», немесе екі тіл де бірін-бірі «байытушы» болып табылады» дейді

Қазіргі лингвистикалық әдебиеттерде «тілдердің араласуы» терминінен гөрі «тілдік контакт» термині жиі қолданылады.

Жлуктенко бұл құбылыс туралы айта келе: «Тілдік контакт»:

«Тілдік контакт» терминіндегі «контакт» сөзін қазақ тілінде «байланыс» немесе «қатынас» деп аудару семантикалық тұрғыдан осы ұғымның мән-мазмұнын ашпайтындықтан, оны «контакт» нұсқасында қалдыру қажет деп санаймыз.

«Тілдік контакт» терминіндегі «контакт» сөзін қазақ тілінде «байланыс» немесе «қатынас» деп аудару семантикалық тұрғыдан осы ұғымның мән-мазмұнын ашпайтындықтан, оны «контакт» нұсқасында қалдыру қажет деп санаймыз.

«Тілдік контакт» терминіндегі «контакт» сөзін қазақ тілінде «байланыс» немесе «қатынас» деп аудару семантикалық тұрғыдан осы ұғымның мән-мазмұнын ашпайтындықтан, оны «контакт» нұсқасында қалдыру қажет деп санаймыз.

Бұған қоса, «контакт» термині латынның «contactus» – «жанасу» деген сөзінен шыққандығын және бұл сөздің халықаралық термин екендігін ескерген жөн.

2) проксимальді – билингвизм және тікелей тілдік контакт жағдайында жүзеге асып, нәтижесінде тілдердің бірі өзгеріске ұшырайтын тілдік қатынастар

1) адам әрекетінің тәжірибесінде түрлі тілдерді тұтынушылардың тікелей қарым-қатынасында туындайтын табиғи тілдік контакт;

2) екінші шет тілін оқыту үшін арнайы жағдайда пайда болатын жасанды тілдік контакт

Айдуковичтің ұсынған классификациясы бойынша тілдік контакт мынадай түрлерге бөлінеді:

1) қайнаркөз-тіл мен адресат-тіл арасындағы тілдік контакт;

2) медиатор-тіл мен адресат-тіл арасындағы тілдік контакт;

3) трансмиттер-тіл мен адресат тіл арасындағы тілдік контакт

Қазіргі таңда көптеген зерттеулерден «тілдік контактілер халықтардың қарым-қатынасынсыз, мәдениеттердің түйісуінсіз орын алмайды», «тілдік контакт» термині ғылыми әдебиеттерде кең таралып, сәтті ойлап табылған метафора» деген тұжырымдарды кездестіруге болады.

Шын мәнінде, контакт тілдердің арасында емес, оларды қолданушылардың арасында орын алады.

қарым-қатынастар нәтижесінде осы халықтар тілдерінің бір-бірімен өзара байланысқа түсуі»; «кірігу» ұғымына – «тілдік

Қазіргі орындаушылықтың “бісмілләсі” және ең басты шарты – орындаушы мен көрерменнің арасындағы контакт.

Контакт алғашқы дыбыстан басталады.

Жиырма пайыз көңілді бала білмеймін, үйге кірген кезде алады және жан-жануармен араласқан кезде де бала да бір тірі жанмен контакт болады.