Бүгін назарларыңызға 2019 жылы жарық көрген жыр жинақтары мен балалар әдебиетін талқылаған ақын Бекжан Әшірбаев пен жазушы Ділдар Мамырбаеваның баяндамасын ұсынып отырмыз.

Бір әттегені, Қазақстан Жазушылар одағының поззия секциясына тапсырылған 30-ға жуық жыр жинақтарының ішінде де баспадан бірден макулатураға жіберсе обалы жоқ шатпақтар мен тақпақтар ішінара кездесіп қалады.

Бұған дейін «Түнгі сарын», «Еркін аспан өлеңі» жыр жинақтары арқылы ақындық паспортын алып, өз аудиториясын тапқан шайыр шығармаларының бояуы қанық, үні анық.

Белгілі ғалым, геология саласының маманы Нәсіпқали Сейітов 2019 жылы «Ағатай» баспасынан жарық көрген «Өмір жырлары» кітабына жазған алғысөзінде: «Жыр жинағына ту…у…у жасөспірім кезден бастап бүгінгі шау тартқан шағымызға дейінгі аралықта жазылған өлеңдердің ең таңдаулы дегендері іріктеліп енгізіліп отыр.

2019 жылы «Ақтөбе кітапханасы» сериясымен шыққан Гүлжайнар Қалдинаның жыр жинағы осы сөзімізді дәлелдей түседі.

Біздің қолымыздағы жыр жинағы осындай талап пен талғамға толық жауап береді.

Тоқтарбектің қазақ поэзиясына өзіндік үлес қосқанының, өлең жазудың қас шебері болғанын жыр жинақтары да, өлеңдері мен дастандары айғақтайды.

Тоқтарбек 40 жылдан астам уақыт өлең-жыр жазумен өмірін өткізсе де атақ-даңққа бөленуге ұмтылыс жасау былай тұрсын, түрлі жыр бәйгелерге, конкурстарға да қатысқан емес.

– деп ана құшағын аңсаған зарлы сағынышпен жыр жазумен болды.

Оның осы «Қыр гүлдері» жинағынан бастап «Алтай әуендері», «Темір тізгін», «Парыз», «Арайлы шақ», «Жүрек оты», «Жусан иісі», «Көңіл қоңырауы» және басқа жыр жинақтарын оқысаңыз, өлеңдерін сырттай түрлендіруге ұрынбай мәні мен мазмұны жағынан ғана жетіліп отыратын ұғынасыз.

Ол жыр жазу тәсіліне жаңашылдық жасаймын деп әуреленбейді.

Сондай-ақ шешенсініп, ділмәрсінуге жоқ, жеңіл етіп жыр жолдарын түзеді.

Осынау жыр жолдары құлағыңызға сыңғырлап әуезді ән естілгендей болады.

Ал елімізге кеңінен танылған ақындар Нұрлан Мәукенұлы, Ғалым Байбатыров, Әбетхан Тоқтағанов, Заманбек Әбдешов, Қайролда Әліпбаев, Гүлсім Мұқышова жыр кітаптарын шығарып, елге танылса, Баласағұнның «Құтты білігін» қазақша өлеңмен сөйлеткен ақын әрі сыншы Асқар Егеубаев ғылым әлеміне де танымал болды.

Ол өзінің алғашқы жыр жинағынан бастап-ақ, ойлау жүйесінің ерекшелігімен құбылыс болып келген қаламгер.

Спорттың өн бойына тән алып-ұшқан айрықша көңіл-күйді, доппен бірге дүрсілдеп отырар жүрек қағысын, жарыстың жанкүйер қанын қыздырар алапат аптығын дәл бере білер суреткерлік, жазушылық шеберлігі – өз алдына бір жыр.

Жыр кеші болғандықтан арасында айтылған бір-екі әнмен-ақ кештің сәні толығады», – деген секілді ойларыңды қостаймыз.

Осыдан бірер жыл бұрын мұнда үш жүз малайзиялық ақынның қатысуымен жиырма төрт сағатқа созылған үздіксіз поэзия марафоны болып, ешқашан ешбір елде болмаған бұл жыр мерекесі Гиннесс рекордтар кітабына кірген еді.

Олардың әрқайсы бұл жыр нұсқасын өзінше түрлендіріп, мазмұн мен бейнені жаңғырта жеткізуге ұмтылғаны анық.

Қала берді, әр өңірдің өз ақындық мектебінің қалыптасуы мен мүшәйра түріндегі жыр додаларының тұрақтылығы да қазаққа тым таныс көрінеді, білем.

Көзі тірі Малайзия ақындарының ішіндегі ең таланттыларының қатарында тұрған жыр жүйрігі 1968 жылы Келантан штатында дүниеге келген.

Бірнеше жыр жинақтарының, көптеген ғылыми еңбектердің авторы.

Бірнеше жыр жинақтарының, жиырма пьеса мен бір романның авторының шығармалары әлемнің он бір тіліне аударылған.

Күллі қазақ екеуінің махаббатын әлі күнге дейін жыр етеді.

Жаңа Майқұдық мәдениет сарайының ұйымдастыруымен жерлесіміз Сұңғат Сүлейменнің «Армысың, ХХІ!» атты жыр кеші өткізіледі.

– Жыр жазды Алаш үшін.

Антологияда музей қорында сақталған 24 мемориалдық аспапты қазіргі таңдағы ән-күй, жыр мектептерінің ірі өкілдері дыбыстандырып, әрбір аспаптың жасалу технологиясына бүгінгі таңдағы белгілі шеберлер сипаттама берді.