Қараса, үйшіктің тасасында ұйықтап жатыр екен, өзі бос жатыр.

Қараса, үйшіктің тасасында ұйықтап жатыр екен, өзі бос жатыр.

Тілдік пәндерді оқыту кезінде аудиовизуалды материалдарды, соның ішінде кинофильмдерді білім көзі, оқытудың негізгі құралдарының бірі ретінде қолданудың астарында күрделі психикалық үдерістер жатыр.

Ситуациялық ойын әдісінің мәні ойынға қатысушылардың берілген проблемалық жағдайды импровизациялауында жатыр, соның барысында олар кейіпкерлердің рөлдерін орындайды.

Ай-гөк, игау-гай, игайкөккім-ай агаугай, алқарай-гөк, игигай-гиккай дегендер қазақ халық әндерінде көптеп кездеседі, бұл әнге әр беретін қаратпалар (сөз, дыбыс) болып табылады, халқымыздың бір ерекшелігі осында жатыр.

Дыбыстық бейнеде келген ән, күй, дыбыстап шақыру: «Ән мен күйді сапырған, Сал домбыра — сал ожау», «Құраулап жылқы шақырған, Қоңырау үнді келіншек», көру бейнесінде: «Ортада сапырылған сары қымыз, Былқылдап пісіп жатыр бағланыңыз», тактильді бейнеде: «Лебіңмен оттай ыстық тартасың кеп, Тіріліп іздегендей мені әкем», «Ұйықтап бір кетуші еді екі жетім, Желпуші ед қанатымен Арқа желі...», «Ай нұры шағылысып ақ жүзіне, Бетінен сүйіп өтті самалды леп» т.с.с.

Мысалы: «Күзетіп күндіз бүркіт, таңда бұлбұл, Түн болса, тұғыр етіп байғыз қонған» немесе ауыспалы мағынада «Көре алмай содан менің қаршығамды, «Қан болып жатыр ма, — деп, — құшып шыңды», адамды қарт бүркітке теңейді: «Альпы тауын бетке ұстап саңқ-саңқ етіп, Шықты ұшып қарт бүркіт ер Суворов», аспанда ұшқан ұшақты сұңқарға теңейді: «Шығандап шықты көкке болат сұңқар, Ұмтылған қаршығадай қаз ілгелі» т.б.

Ақын қолданысында оны асау тайға, төбелескен айғырға, қасқырға теңеген ерекше қоладаныстар кездеседі: «Қайталық, тіл алыңыз, әне алда, Толқынның ойнақтап жүр асау тайы», «Даурығып әлденеге толқын шулап, Көкала айғырлардай жатыр тулап», «Ту асау толқындарға мініп алып, Ән шырқап Бурабайда салдық сайран», «Толқынды алсам керек ашулантып, Қасқырдай қамады кеп жан-жағымнан, Жіберді қайығымды қалтылдатып» т.б.

Мысалы: «Көк дауылдай кеуделі, Жігіт болдым, ер жеттім», «Алқара көк астымда, Белде болат қанжарым», «Қауіпті қара құйын желі соғып, Қашырып бара жатыр беттің қанын», «Қып-қызыл дария майданға, Басыммен сүңгіп келемін», «Жап-жасыл балғын шағымда, Шомылып өртке өскем мен», «Қоңыр самал төске алып, Үнді қуып жөнелдім».

Мысалы: «Аққудайын айдынға қонар күні, Болар ма екен құмартқан қалқатайдың!», «Сүйген сәулем — серігі жас жанымның, Сеніменен мәңгілік жасар едім», «Алдында кезек сүйіп екі ұлын, Дейтіндей «жаным, нұрым, оу, құлыным», «Түсінемін бақытыңды, қарағым, Қолда барым — осы өлеңді әкелдім», «Сүйдіретін маңдайын, Қозым менің, құлыным, Әрі қызым, әрі ұлым», «Дариға, бізе де бір тиді кезек, Сені өртеп жатыр міне ызалы кек» немесе «Дариға, бар екен ғой ескерушім, Алыстан адал тілеп, жүрген жебеп» т.б.

«Осы мен тоқалдан тумаған шығармын, иттің құлы итақай газет шығарып, аузына келгенін айтып-ақ жатыр.

Бұл мәтелде аналық дәуірдің ізі жатыр.

Гендер түсінігінің мазмұнында еркектер мен әйелдердің арасындағы биологиялық немесе физикалық айырмашылық емес, аталған айырмашылықтарға қоғамның таңатын мәдени және әлеуметтік маңызы басты мәнге ие деген идеясы жатыр» деген анықтамасын басшылыққа аламыз [1; 57].

Сөз өнеріндегі дәстүрлі реализммен, модернистік ағымдармен қатар постмодернистік ағымдар мен құбылыстар бірге дамып келе жатыр.

Адам баласымен параллельді өмір сүретін мұндай тылсым күш иелері көне замандардағы шығармалардан бастап күні бүгінге дейін айтылып келе жатыр.

Шығармада: « — Көке, «Торлысайға» біреулер келіп қонып жатыр екен.

- Иә, мына басжаққа бір ауыл келіп түсіп жатыр дейді...

Кейінгі кезеңде өмір құбылыстарын игерудің эпикалық, лирикалық, драмалық тәсілдері қабаттаса келіп көркем ой формалары өзгеріске ұшырап жатыр (Мұны әдебиеттің ерте бастауларындағы синкретизммен шатастыруға және болмайды).

Онсыз да әлсіз шекара солғынданып бара жатыр.

Психологиялық қауіпті еңсеру жолдары ақпараттық қауіппен күресу тәсілдерімен астарласып жатыр.

Шын мәнінде де, соңғы жылдары соматикалық фразеология саласын зерттеу нысаны ретінде алып, оны түрлі аспектілерде қарастырған шетел ғалымдарының саны артып келе жатыр.