Медицина ғылымында алғаш рет жіліктеп жазған америкалық гастроэнтеролог Баррил Бернард Кронның атымен «Крон ауруы» аталған бұл дерт сирек кездесетін, яғни орфанды аурулардың қатарына жатады.

Бүгінде елімізде «Крон ауруының» шырмауына ілінген балалар мен жасөспірімдер саны 85 екен.

Содан Ана мен бала орталығына келгенде ғана Алдиярдағы жұмбақ дерттің Крон ауруы екенін білдік», дейді анасы.

Ана мен бала Ұлттық орталығының бөлім меңгерушісі Айгүл Ибраева Крон ауруының бірнеше жасырын белгілері болатынын айтып берді.

Негізінен ішек ауруы саналатын Крон дертінің ішекпен мүлде жанаспайтын жерлерде буындары ауырып, ауыз уылып, стоматит болуы, қан азайып, анемияға ұшырау сынды белгілері бар екен.

Көкшетаудан келген Крон ауруына ұшыраған баланың дертінің белгілері анемиядан басталыпты.

Баласының Крон ауруына шалдыққанын біле алмай біраз сарсаңға түскен ананың әңгімесінен ұққанымыз, қызы темір препараттарын қабылдағанмен ішінің ауруы да, үлкен дәреттің сұйық жүруі де тоқтамай қойыпты.

Негізінен жер-жерде қарапайым халықтың да, күнделікті Крон ауруымен жолықпайтын болғандықтан дәрігерлердің де бұл дерт жайында білетіні аз, халықтың тіптен хабары жоқ.

Крон ауруы өмірлік дерт дейді, бірақ дер кезінде анықтап, дұрыс терапияны қабылдағанда асқындырмай қалыпты жағдайда ұстауға болады екен», деді ол.

Дәрігер Айгүл Қанатқызы: «Ішек қабынуының аурулар тобына Ойық жаралы колит пен Крон ауруы жатады.

Бірде остеомиелит деп емделіп келген баланың диагнозы ол емес, Крон ауруы болып, біздің бөлімшеге аударып емдеп шықтық.

Былайша қарағанда онша күрделі де емес, бірақ Крон ауруы жайында естіп білмегендіктен біраз ата-ана шетелге барып, шығынданып, ақыр соңында оның елімізде емделетінін біліп өкініп жатады», дейді.

Зерттеудің осынау әдісі ішектен қан кеткенде (ұзақ уақыт болатын теміртапшылықты анемия, жасырын қанға жасалатын нәжістің оң анализі), Крон немесе осы ауруға күдік пайда болғанда, жіңішке ішектегі сорылудың мүмкіншілігі болмауы салдарынан (целиакия) қалыпты метаболикалық процестердің бұзылуымен негізделген мальабсорбция синдромына күдік туындағанда, жіңішке ішек ісігі кезінде, ішек полиптерінде, іштегі түсініксіз аурулар және түсініксіз этиологияда салмақ жылдам азайғанда ұсынылады.

Кейін Уранның баласы Крон әкесін шешесі Геяның көмегімен жеңіп, оның билігін тартып алады.

Бірақ әкесінің болжамын естіген Крон балаларын туа салып жеп қоятын.

Осылайша Крон өзінің үш қыз, екі ұлын жеген соң, Рея жаңа туған Зевсті де жегізіп қоймаудың амалын іздейді.

Зевстің Крон жұтып қойған Посейдон, Аид, Гера, Деметра және Гестия секілді аға-әпкелері Кронның ішінен босап, қайта дүниеге келгендіктен, Зевстен бұрын туса да оны Үлкен аға ретінде әспеттейді.

Осындағы Зевстың әкесі Крон кейде Кронос немесе Хронос деп те аталады.

Мамандар ойық жаралы колит және Крон ауруы кез келген жаста кездесе беретінін, қазір әлемде асқазан, ішек жолдары ауруларына тепсе темір үзетін жастағылар мен балалар да жиі шалдыға бастағанын алға тартып отыр.

Қазақстанда диспансерлік науқастардың электрондық тізіліміне сәйкес, 2018 жылы Крон ауруы бар 555 науқас және жара колиті бар 2218 науқас тіркелді.

1907 жылы Фин ғалымы Кар Крон, Швеция зерттеушісі К.Сидо, даниялық А.Корлик халықаралық фольклор зерттеушілер қоғамын, 1909 жылы осы ұйымның «Фольклор зерттеушілер қоғамы» журналын құрып шықты.

Грек мифологиясындағы Крон мен Зевс оқиғасы, Зевс пен Прометей шайқасы, Гераклдің ерліктері, «араздық алмасы», Елена сұлудың ұрлануы, Аид пен Персефона оқиғасы, Нарцисс қасіреті; Мысырдың «Пирамида мәтіндері», «Өлілер кітабы», «Саркофаг мәтіндері, үнді «Ригведалары», кельттер мен шумерліктердің танымдары – бұлардың қай-қайсысында да символдық астарлаулар орын алса, осы мотивтерді қамтыған кейінгі әңгімелеулерде тұспалдарды түсіндіруге бағытталған қызмет бар.

Орташа жалақы бұл елде 20 мың крон, яғни, 2222 долларды құрайды.

Мұндай маңызды келісімге жуықта Санкт-Петербургте өткізілген халықаралық экономикалық саммит аясында “ҚТЖ” ҰК” АҚ президенті Асқар Мамин, “Трансмаш­холдинг” ЖАҚ жетекшісі Андрей Бокарев, “Alstom” компаниясының Бас директоры Патрик Крон арасындағы кездесу кезінде қол жеткізілген еді.