Жары – Роза, қызы – Дінасыл, ұлы Дінисламды ерте кіріп, «Қуат, мына киелі шаңыраққа алдымен кіріп отырмын.

Роза жеңгемнің тәтті шайына қанғаннан кейін Жәкем әлдебір қызық жайды айтпақ болғанда қулана жымиятын әдетіне басып, күліп алды да:

Өзім өсірген әппақ және қанқызыл роза гүлдері жайқалып, күнге және маған тағзым еткендей бастарын иіп, шайқалады.

Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері, халықаралық «Алаш» әдеби сыйлығының лауреаты, жазушы-драматург Роза Мұқанованың Абай атындағы Мемлекеттік сыйлыққа ұсынылған «Сарра» драматургиялық шығармалар жинағын оқығаннан кейін орасан бір оқиғаларды бастан өткеріп, иә, қиын да хикіметті алыс бір сапардан аман оралып, өлім мен өмірдің, жақсылық пен жамандықтың, адамдық пен азғындықтың парқын сезіп, «өмір дегенің осындай да осындай…» деп ұзааақ толғап әңгіме айтқың келетін немесе тірі жанға тіс жармай, сөздеріне құлақ та қоймай, тас бүркеніп жатып қалғың келетін – бір-біріне кереғар арпалысты күй кешкеніміз бар-ды.

Роза Мұқанованың драматургиялық шығармаларының көпшілігіне осы жұмбақ та құпиялы адам жаны арқау болады.

Қазақстанның Халық жазушысы Әзілхан Нұршайықов: «Роза әңгімелеріндегі оқиғалар жалаң болмайды, әңгімелерінің әрқайсысына ол қоғамдық, әлеуметтік, моральдік, саяси астар беріп отырады» («»Қазақ әдебиеті» газеті», 1994ж.), – деген екен.

Роза Мұқанова – кейінгі бірнеше жылдың өзінде театрлардың репертуарын тың, жаңаша шығармалармен толықтырған қаламгер.

Форма табудағы шеберлігі Роза Мұқанова драматургиясына тән ерекшеліктің бірі.

Роза Мұқанова кейіпкерлерін сондай аялайтын автор.

Кезінде әйгілі театр сыншысы Әшірбек Сығай: «Роза Мұқанова «Қазақ әдебиеті» газетіне дер кезінде келген тұлға.

Дәл сондай пікірді Қазақстанның Еңбек Ері, әнші Роза Рымбаева да: «Шөмішбайдың өлеңіне жазылған әндер осыдан 30-40 жыл бұрын жазылса да, әлі күнге дейін жаңа жазылған ән секілді, сахнадан түскен жоқ, өзінің өзектілігін, өміршеңдігін сақтап келеді», – деп айтқан.

Шөмішбай Сариевтың көп әндерінің алғашқы орындаушысы Роза Қуанышқызы.

Халық әртісі Роза Рымбаева орындайтын «Айналдым сенен, Атамекен-ай», Бағдат Сәмединованың репертуарындағы «Сарыарқа», Астананың тұсаукесерінде ресейлік «На-на» ансамблі орындаған «Бозжорға», әлемге қазақ әнін, үнін жеткізген әнші Димаш Құдайбергеновтың орындауындағы «Қарағым-ай» әні, композитор Ренат Гайсин музыкасын жазған «Сағынышым – Астана» әні тағы басқа көптеген ән-өлеңдері Тәуелсіз Қазақстанның үніне айналған.Сонымен қатар қазақтың майталман әншілері Мақпал Жүнісова, Нұрлан Өнербаев, «Дос-Мұқасан», «Музарт», «Ринго», «Кэшю» топтары, Карина Абдуллина және де қазіргі жас әншілер – Қайрат Нұртас «Мазала» әнін, Әли Оқапов «Бозжорға» әнін жаңа ритммен айтып, халқымызға кең таратып жүр.

Ән-өлеңді орындаған әншілер – Қазақстанның халық артистері Әлібек Дінішев, Роза Рымбаева.

Ақынның «Сәлем саған, туған ел», «Домбыра туралы баллада» ән-өлеңдерін әнші Роза Рымбаева Ыстамбулда өткен Халықаралық конкурста орындап «Алтын микрафон» сыйлығының лауреаты атағын жеңіп алған еді.

Мәдениет саласында Ермек Серкебаев, Роза Бағланова, Шара Жиенқұлова, Шәкен Айманов, Бибігүл Төлегенова, Әлібек Дінішев, Роза Рымбаева, Жәния Әубәкірова, Айман Мұсақожаева сияқты жұлдыздарымыз ұлттық мақтаныштарымыз, олар елімізді жаһандық руханият пен өркениеттің мәдени орталығы деңгейінде танытты.

Мәдениет саласында Ермек Серкебаев, Роза Бағланова, Шара Жиенқұлова, Шәкен Айманов, Бибігүл Төлегенова, Әлібек Дінішев, Роза Рымбаева, Жәния Әубәкірова, Айман Мұсақожаева сияқты жұлдыздарымыз ұлттық мақтаныштарымыз, олар елімізді жаһандық руханият пен өркениеттің мәдени орталығы деңгейінде танытты.

Абай шығармаларының жолма-жол аудармасын дайындауға, өлеңдеріне лингвистикалық, этнографиялық, тарихи түсініктеме жазуға аудармашы әрі өнертанушы Әсия Бағдәулетқызы, тарихшы, әдебиеттанушы Зифа Әуезова, аудармашы, журналист Роза Құдабаева, абайтанушы-ғалым Гүлзия Қамбарбаева, аудармашылар Миргүл Қали мен Гаухар Халық қатысты.

Сонымен бірге Нұр-Сұлтан қаласында белгілі қаламгер-драматургтер – Әкім Тарази мен Роза Мұқанова Өнер универсиетінде шәкірт тәрбиелейді.

Жасы елуден асса да, жанында сүйген жары Роза, ұлдары Серік, Сәкен мен қызы Сәуле, немерелері сүйеу болса да, айналасында дос-жарандар толса да, әрине, ананың орны ерекше ғой.

Роза екеуі бізді «үлкен үй» деп айтатын.

Ал Роза болса, Тоқтарбектің шаңырағын шайқалтпай, бала-шағасына оның орнын жоқтатпай, артында қалған шығармалары мен ол туралы естеліктерді жинастырып, кітап етіп шығарып жүр.

Қазақстанның Мәдениет және спорт министрлігінің жасақтаған ресми делегациясының құрамында Нұр-Сұлтандағы Ұлттық академиялық кітапхананың директоры, педагогика ғылымдарының докторы, профессор Үмітхан Мұңалбаева, М.О.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтының директоры, филология ғылымдарының докторы, профессор, ҚР ҰҒА корр.-мүшесі Кенжехан Матыжанов, Алматы қаласы Орталықтандырылған кітапханалар жүйесінің директоры Роза Қабиева, Ұлттық академиялық кітапхана қызметкерлері Зәуре Майшина, Сәуле Жүсіпова бар.

Осы жерде Үмітхан Мұңалбаева, Кенжехан Матыжанов, Роза Қабиева, Қайрат Лама-Шариф және мен сөз сөйледік.

Алматы Орталықтандырылған кітапханалар жүйесінің директоры Роза Қасымбекқызы Алматы қаласы әкімі Бақытжан Сағынтаевтың атынан Елшілікке Алматының көрікті жерлері бейнеленген картинаны табыс етті.

Қарашаның 18-күні Кенжехан Матыжанов, Роза Қабиева және мен үшеуміз осы көне тарихи тауға сапарға шықтық.

Солардың қатарында көпшілік көрерменнің көзайымына айналған Роза Қапашева, Ерлік Қалибек, Еркебұлан Айдымбаев, Айгерім Бекболатова, Ақерке Мұстафа, Гүлжазира Тілепбергенова, Жасұлан Заманбеков, Гүлмайра Тілеуғабыл, Айдана Абдрахимова, Толғанай Ағламова және т.б.